Podcastler
Çocukluktan Gençliğe Ruh Sağlığı Okumaları
Çocukluk, ergenlik, ruhsal gelişim ve psikolojiden modern psikiyatriye uzanan geniş bir çerçevede; merak ettiğim, okuduğum, üzerine düşündüğüm ve paylaşmaya değer bulduğum konuları ele aldığım podcast serisi.
1.Bölüm: Bir Nedeni Var – Rüyaların Analizi
Podcast serime Freud'u anarak başlamak istediğim için ilk bölümde psikanaliz, rüyalar ve 19-20.yy psikolojik yaklaşımlarının erişkin ve çocuk rüyalarını nasıl yorumladığını anlattım.Özellikle oldukça dürüst oldukları düşünülen çocuk rüyaları psikanalitik bir yaklaşımla nasıl ele alınabilir?
Freud'a göre sabah rüyalarımızın hatırladığımız bölümlerinin aslında gerçekte gördüklerimiz değil, sonradan hikayeleştirilen bir düzeltmeye maruz kaldığını biliyor muydunuz? Peki onca sembolün ve sansürün arasında rüyalarda gerçeğe en yakın olan şey nedir?
3.Bölüm: Olumlama Yaparak Psikolojik Dayanıklılığı Artırmak
Neden bazı insanlar onca stresli yaşam olayına rağmen psikolojik çöküş yaşamazken bazıları ise çok daha düşük bir stresör karşısında kolayca tetiklenebiliyor?
Psikolojik Dayanıklılık (Resilience), modern pozitif psikolojinin popülerliğini yitirmeyen kavramlarından biri..Peki psikolojik dayanıklılığı yüksek bireylerin özellikleri nelerdir? Bu bölümde, olumlamanın psikolojik dayanıklılık üzerindeki etkisini; çocuk ve ergen örnekleriyle ele alıyor, olumlama nasıl yapılır sorusuna yakından bakıyorum.
5.Bölüm: Ergenlik Küçük Erişkinlik Dönemi Değildir
Bu bölümde ergenlik döneminin belirli bir yönüne odaklanıyoruz.
Dönemin ebeveynler tarafından gayet iyi bilindiğini düşündüğüm belirgin bazı özelliklerinin arkasında yatan nedenleri yine 20.yy psikoloji biliminin bazı açıklamalarıyla ele alıyoruz.
Ebeveynlerin bu dönemi ele alırken nasıl bir yaklaşım sergileyebileceklerine dair öneriler de bulabilirsiniz.
7.Bölüm: Mükemmeliyetçilik: Eksiklikle İlişkimiz
Bu bölümde, mükemmeliyetçiliğin sadece yüksek standartlarla değil; eksiklik, hayal kırıklığı, suçluluk ve utançla kurduğumuz ilişkiyle nasıl şekillendiğini konuşuyorum.
Mükemmeliyetçilik ile “yeterince iyi olmak” arasındaki farkı, birey, aile ve ergenlik düzleminde ele alıyorum.
9.Bölüm: Ekran Maruziyeti - I
2 bölüm olarak planlanan Ekran Maruziyeti'nin birinci bölümünde ele alınan konular:
-Problemli İnternet Kullanımı, İnternet Oyun Oynama Bozukluğu hakkında güncel bilimsel araştırmalar,
-Modern ebeveynliğin çocukları dijital dünyaya hazırlama görevi,
-Siber zorbalık karşısında neler yapılabilir?
-Dijital dünyada kendini koruma ve bir başkasına zarar vermeden var olabilme,
-Dijital dünyada çocukları bekleyen riskler ve kendilerini koruyabilmeleri için ebeveynlerin öğretebilecekleri.
11.Bölüm: Sınava Girerken Yanında Götürebileceğin Düşünceler
"Ya yapamazsam?"
"Ya sınav anında bildiklerimi unutursam?"
"Ya herkes benden daha iyi yaparsa?"
Sınav yaklaştıkça zihnimiz çoğu zaman kaygımızı artıracak yeni düşünceler üretmeye başlar.
Bu bölüm, sınav öncesi kaygıyı artıran düşüncelerdeki sertliği biraz yumuşatmak, zihnimizdeki gürültüyü bir nebze azaltmak ve kaygıya farklı bir yerden bakabilmek için hazırlandı.
LGS ve YKS öncesinde öğrenciler ve ebeveynler için.
13.Bölüm: İnsan Kendi Düşüncelerine Maruz Kalır: İntihar Düşüncelerini Anlamak
İntihar düşünceleri çoğu zaman bir anda ortaya çıkmaz.
Duygusal ve zihinsel süreçlerde zaman içinde meydana gelen değişimlerle birlikte şekillenebilir.
Bir önceki bölümde ele aldığımız yıkıcı eğilimler konusunu bu bölümde farklı bir açıdan sürdürüyor; intihar düşüncesine eşlik edebilen bazı zihinsel süreçleri psikiyatri biliminin ışığında ele alıyoruz.
2.Bölüm: İnsan Duygularına Maruz Kalır
Duygularımızla aramıza nasıl mesafe koyuyoruz? Peki duygularımızla aramıza neden mesafe koyuyoruz? Mesafe koyduğumuz duygulara daha fazla maruz kalıyor olabilir miyiz?
Winnicot ve Bion'un 20.yy ortalarındaki psikolojik yaklaşımlarından da faydalanarak hissedebildiğimiz ve hissedemediğimiz duyguları incelediğim bu bölümde özellikle aynalama, kapsanma ve duygu düzenleme becerileri gibi kavramları açıklayarak konuyu daha anlaşılır kılmaya çalıştım.
6.Bölüm: Kimlik Kırılganlaştığında: Ergenlikte Terk Depresyonu
Kimlik kavramını bireysel ruhsallığımızda ve toplumsal düzlemde ele aldığımız bu bölümde kimlik kırılganlığı ve terk depresyonunu ergenlik dönemi üzerinden betimlemeye çalıştım.
Bireyin ruhsallığının sahip olduğu donanımlar kimlik üstü yeni değerler inşa etmesini sağlayarak kimlik kırılganlığını azaltır. Ancak ergenlik henüz ruhsal olgunlaşmanın tamamlanmaması nedeniyle tek başına riskli bir dönemdir.
8.Bölüm: İnsan İnsanı Ne Kadar Anlayabilir? Empati (Eşduyum)
Empati kapasitemiz gerçekten kayboluyor mu, yoksa yoğun duygular, bilinçdışı savunmalar, toplumsal kutuplaşma, rekabet ve grup kimlikleri nedeniyle bu kapasiteye erişimimiz mi zorlaşıyor? Kendi grubumuza daha kolay, ötekine daha zor empati kurmamızın evrimsel ve toplumsal anlamı nedir? Bu bölüm; insan ilişkilerinden çocuk gelişimine, toplumsal kutuplaşmadan ruhsal yalnızlığa kadar uzanan geniş bir çerçevede, insanın ötekini anlama kapasitesini ve bu kapasiteyi neden bazen kullanamadığını anlamaya çalışan derin bir psikolojik yolculuk sunuyor. Bölümün sonunda ise aileler, eğitimciler ve toplum için şu temel soruya odaklanıyorum:Çocuklarda empati, eşduyum ve zihinselleştirme kapasitesini artırmak için neler yapılabilir?
10.Bölüm: Ekran Maruziyeti - II
2 bölüm olarak planlanan Ekran Maruziyeti'nin ikinci bölümünde ele alınan konular:
-Evde ekran maruziyetini sınırlandırmaya yönelik planlamalar yaparken hangi prensipler takip edilebilir?
-Ekran maruziyeti sadece çocuğun iradesizliğiyle ilişkili olmayıp başka ne gibi faktörler etki ediyor olabilir?
-Hangi durumlarda ebeveyn denetimi kaçınılmaz olarak artmalıdır?
-Yaş gruplarına göre önerilen ekran süresi ve ekran içeriği hakkında literatürde neler söylenilmektedir?
12.Bölüm: İnsandaki Yıkıcı Eğilimler: Freud'un Ölüm Dürtüsünü Nasıl Anlamalıyız?
İnsanın içinde neden hem yaşama tutunan hem de kendini sabote eden eğilimler bulunur? Bir insan neden tekrar tekrar kendisine zarar veren seçimler yapabilir? Bu soruya Freud'un "ölüm dürtüsü" kavramıyla yanıt aramaya çalıştık.
Bu bölümde Freud'un kuramındaki yaşam ve ölüm dürtüsü kavramlarını, yalnızca bir psikoloji kuramı olarak değil; bilim tarihi, felsefe ve insan doğası üzerine daha geniş bir düşünce geleneği içinde ele alıyoruz.
Belki de önemli olan, ölüm dürtüsünün gerçekten var olup olmadığını kanıtlamak değil; insanın neden hem onarabilen hem de yıkabilen bir varlık olduğunu anlamaya çalışmaktır.
14.Bölüm: Doğal Narsisizm: Çocuğumuz Bizim Bir Parçamız mı?
Narsisizm hakkında planladığım önümüzdeki üç bölümün ilkinde narsisizmin daha az konuşulan tarafını, doğal ya da fizyolojik narsisizmi ele alıyorum.
Ebeveynlerin narsistik ihtiyaçlarının çocuğun gelişimindeki yerinden başlayarak, çocuğa yapılan narsistik yatırımın ne zaman sağlıklı bir gelişimin parçası olduğunu, ne zaman çocuğun ayrı bir özne olma hakkını tehdit etmeye başladığını konuşuyorum.
Çocuk, ebeveyninin beklentilerinden farklılaştığında ne olur? Ebeveyn çocuğun kendi arzusuna ne kadar alan açabilir? Narsistik uzantı ve “sahte kendilik” kavramları bize bu konuda ne anlatır?
Kendimizi değerli hissedebilmek için neden zaman zaman bir başkasının değerini azaltmaya ihtiyaç duyuyoruz? Ve hepimizde görülebilen bu narsistik düzenleme biçimleri ne zaman daha katı, sık ve sorunlu bir örüntüye dönüşüyor?
Kısacası bu bölüm, narsisizmi yalnızca bir patoloji olarak değil, hepimizin ruhsal yaşamında bulunan doğal bir süreç olarak anlamaya çalışıyor.